Τα δύο είδη της αθεΐας

[constantinosa.gr]

Κατά τον παλαιό λόγο του Jaspers, υπάρχουν δύο τουλάχιστον είδη αθεΐας, η «αθεΐα της ημέρας» και η «αθεΐα» της νύχτας ή αλλιώς, η ευτυχής και ανυποψίαστη αθεΐα και η υποψιασμένη αθεΐα. Ευτυχισμένη αθεΐα υπήρξε η αθεΐα των νεότερων χρόνων, όπως αυτή εμφανίστηκε λόγου χάρη στο έργο La Mattrei, L’homme machine (1748): Εδώ η καταστροφή της θρησκείας θα σήμαινε αυτομάτως την κατίσχυση της «αγνότητας της φύσης» και της μακράς ενδοκοσμικότητας, όπου οι χαρούμενοι θνητοί ακολουθούν μονάχα τα «αυθόρμητα κελεύσματα της ύπαρξής τους» και αδιαταράκτως ευτυχούν. Η κορύφωση αυτής της μορφής της αθεΐας συμβαίνει αναμφίβολα στο έργο του Feuerbach, Marx και Freud. Ο Θεός ως προβολή του κρυμμένου πλούτου του ανθρώπινου εαυτού, ο Θεός ως αλλοτρίωση και συνάμα παρηγοριά του καταπιεσμένου πλάσματος και, εντέλει, ο Θεός ως σύνολο των ανεκπληρώτων επιθυμιών του ανθρώπου –σε τελευταία ανάλυση, αρκεί σε όλους αυτούς η άρση της ιδέας του Θεού προκειμένου να αναδυθεί η απόλυτη ευτυχία του ανθρώπου, μια ιδέα που μέθυσε ποιητές σαν τον Shelley ή τον Swinburne, κατά τον 19ο αιώνα. Και τούτο παρά την απειλητική παρεμβολή του De Sade, ο οποίος έδειξε πως πέρα από τον αφελή νατουραλισμό ενός Roussea, υπακοή στην φύση σημαίνει επιπλέον και πλήρη παράδοση στη φονική της αγριότητα.

Δεν είναι λοιπόν τυχαίο πως κανείς πραγματικά σκεπτόμενος άνθρωπος δεν μπορεί να ασπασθεί τον ευφορικό τούτον αθεϊσμό σήμερα. Μετά μάλιστα τις εκατοντάδες εκατομμύρια των νεκρών που προκάλεσε και συσσώρευσε ο στρατευμένος αθεϊσμός του 20ου αιώνα (εκατό εκατομμύρια νεκροί μόνο στην Σοβιετική Ένωση κατά τα σοβιετικά αρχεία - άθεοι σαν τον Στάλιν, τον Χίτλερ, τον Πολ Πότ, τον Μάο και άλλους κατάργησαν στην κυριολεξία την έννοια του εγκλήματος, προκαλώντας τον θάνατο εκατοντάδων εκατομμυρίων ανθρώπων «για το καλό της ανθρωπότητας») είναι δύσκολο για οποιονδήποτε μη παντελώς ενδεή φρενών να συμμερισθεί τον ενθουσιασμό των κηρύκων της γενικής ευτυχίας που δήθεν θα ερχόταν με την εξορία του Θεού.

Υπήρξε όμως και ο υποψιασμένος αθεϊσμός, αυτός «της νύχτας» - αυτός του Nietzsche λόγου χάρη, του Camus ή του Heidegger. Μ’αυτόν τον αθεϊσμό σχεδόν κάθε συζήτηση μπορεί να είναι γόνιμη. Από μιάν άποψη μάλιστα αυτού του είδους ο αθεϊσμός καθαίρει την πραγματικότητα του Θεού από τα οντοθεολογικά είδωλα της φιλοσοφικής μεταφυσικής, αφήνοντας χώρο για έναν Θεό του οποίου η οντολογική ελευθερία είναι αυθαιρέτως πλην αγαπιτικώς απόλυτη και η εγγύτητα αποφατικώς αινιγματική. Υπήρξε αυτός ο αθεϊσμός ένας συχνά προφητικός αθεϊσμός, κορυφωμένος στην άβυσσο της υπερβατικής απολυτότητας του μυστικού Θεού ενός Wittgestein. Μόνον όμως σπάνια πλάσματα είναι δυνατόν να βαστάσουν έναν τέτοιο αθεϊσμό. Η έσχατη μετανεωτερικότητα βυθίστηκε σε άλλους τύπους αθεϊσμού, σαν αυτούς για τους οποίους μιλήσαμε ήδη και οι οποίοι συγγενεύουν μάλλον με το πρώτο είδος παρά με το δεύτερο – για να μην πω πως συνήθως πρόκειται για κάποιο είδος φομενταλιστικού αθεϊσμού, σαν αυτό του Dawkins. Αιτία του φαινομένου υπήρξε κυρίως η απρόσμενη αναβίωση της θρησκευτικότητας κατά την τελευταία τριακονταετία, παντού σχεδόν στον κόσμο. Μαζί με την πτώση της αξιοπιστίας του αθεϊσμού λόγω της ακατάσχετης φονικότητάς του, η μετά το πολλαπλό υπαρξιακό αδιέξοδο της μετανεωτερικής συνθήκης αναβιώσασα θρησκευτικότητα αναδύθηκε πλήρης νοήματος ξανά, αν και οι σκληρυμμένοι ασκοί του ευρωπαϊκού στοχασμού δεν μπορούν πάντοτε να βαστάσουν τον αναβράζοντα νέον οίνο…

Οι τρόμοι του προσώπου και τα βάσανα του έρωτα. Απόσπασμα από το 3ο Κεφάλαιο. π. Νικόλαος Λουδοβίκος

http://www.constantinosa.gr/index.php?o ... 9&Itemid=9

[constantinosa.gr]

Καλημέρα! Νικόλα εμένα μου δεν μου φαίνεται ιδιαίτερα δύσκολο.. Αν και ο συγκεκριμένος ιερέας είναι δύσκολος.
Διαβάζω το συγκεκριμένο βιβλιο - πήρα κανα δύο του π. Νικόλαου Λουδοβίκου- στο οποίο κάνει κάποιους κριτικούς στοχασμούς για μια όπως λέει μετανεοτερική θεολογική οντολογία. Μου φάνηκε εξαιρετικά ενδιαφέρον και είπα να αντιγράψω κάποιο απόσπασμα. Είναι αφοπλιστικά τα επιχειρήματα που χρησιμοποιεί.

[filotas]

Συγγνώμη Κωνσταντίνε αλλά δεν καταλαβαίνω λέξη .

Ίσως είναι πολύ δύσκολες φιλοσοφικές έννοιες για ένα αμύητο σαν εμένα .

Σύμφωνα με τον π. Αθανάσιο Μητροπολίτη Λεμεσού υπάρχουν 3 είδη αθεΐας.

1) Αυτοί που βρίσκονται σε αναζήτηση απάντησης στις μεταφυσικές τους ανησυχίες και προσωρινά ψάχνονται στο χώρο της άρνησης. Οι άνθρωποι αυτοί είναι πολύ πιθανόν, αν είναι ειλικρινείς, να συναντήσουν το Θεό σε κάποιο επόμενο στάδιο της ζωής τους. Στην κατηγορία αυτή βρίσκονατι και οι άνθρωποι, που προσωρινά αρνήθηκαν το Θεό εξ αιτίας μιας πολύ σοβαρής δοκιμασίας, που δεν μπόρεσαν ακόμη να διαχειριστούν (πχ. θάνατος ενός πολύ αγαπημένου προσώπου).

2) Αυτοί που δεν έχουν και πολύ καλές σχέσεις (έως εχθρικές) με το Θεό, επειδή είναι αφοσιωμένοι στην απόλαυση των επίγειων αγαθών και δεν χωρά στη ζωή τους. Αυτοί είναι πιθανόν όταν μπουχτίσουν από τις "απολαύσεις" και συνειδητοποιήσουν, ότι δεν αξίζουν και πολλά πράγματα, αφού είναι πεπερασμένες και πολύ προσωρινές, ν' αναζητήσουν κάτι που ν' αξίζει περισσότερο κοντά στο Θεό. Οι πιθανότητες είναι όμως μάλλον μικρότερες από την προηγούμενη κατηγορία.

3) Αυτοί που αδιαφορούν για το Θεό, επειδή αδιαφορούν για τα πάντα, ακόμη και για την ίδια τους τη ζωή. Στην κατάσταση αυτή συνήθως φτάνουν, επειδή για κάποιο λόγο αποφάσισαν ν' απορρίψουν τη ζωή, όπως τη βίωσαν μέχρι σήμερα. Οι άνθρωποι αυτοί, αν δεν αποκτήσουν και πάλι ενδιαφέρον για τη ζωή, πριν τη χάσουν οριστικά, δεν έχουν καμιά ελπίδα να βρουν το Θεό, επειδή ο Θεός είναι η ΖΩΗ, για την οποία δεν έχουν κανένα ενδιαφέρον.

[filotas]

Ουπς, εδώ μπερεύτηκαν οι δημοσιεύσεις.

Κωνσταντίνε, επειδή έσβησα τη δημοσίευσή μου για τη διορθώσω, ενώ εσύ πρόλαβες και την είδες, η δική σου δημοσίευση, που απαντά στην προηγούμενη δική μου, φαίνεται να δημοσιεύτηκε πρώτη. Μπέρδεμα ε!

[constantinosa.gr]

Ναι μπερδευτίκαμε

Ο διαχωρισμός των αθέων, όπως και κάθε διάκριση που γίνεται, είναι με βάση το πρίσμα που κάνεις τον διαχωρισμό. Πχ ο π. Αθανάσιος το μπορεί να το αναλύει με βάση την παραβολή του σπορέως, άλλος να αναλύει τον αθεϊσμό στην ελλάδα...

Στο συγκεκριμένο κείμενο αρκείται στο να διαχωρίσει τους αθέους σε δύο κατηγορίες. Άλλωστε η γλώσσα είναι αδύναμη, και μερικώς πως μπορούν να εκφραστούν οι θεωρίες, ποσο μάλλον τα πνευματικά θέματα.

[ψυχουλα]

Υπήρξε όμως και ο υποψιασμένος αθεϊσμός, αυτός «της νύχτας» - αυτός του Nietzsche λόγου χάρη, του Camus ή του Heidegger. Μ’αυτόν τον αθεϊσμό σχεδόν κάθε συζήτηση μπορεί να είναι γόνιμη. Από μιάν άποψη μάλιστα αυτού του είδους ο αθεϊσμός καθαίρει την πραγματικότητα του Θεού από τα οντοθεολογικά είδωλα της φιλοσοφικής μεταφυσικής, αφήνοντας χώρο για έναν Θεό του οποίου η οντολογική ελευθερία είναι αυθαιρέτως πλην αγαπιτικώς απόλυτη και η εγγύτητα αποφατικώς αινιγματική. Υπήρξε αυτός ο αθεϊσμός ένας συχνά προφητικός αθεϊσμός, κορυφωμένος στην άβυσσο της υπερβατικής απολυτότητας του μυστικού Θεού ενός Wittgestein. Μόνον όμως σπάνια πλάσματα είναι δυνατόν να βαστάσουν έναν τέτοιο αθεϊσμό. Η έσχατη μετανεωτερικότητα βυθίστηκε σε άλλους τύπους αθεϊσμού, σαν αυτούς για τους οποίους μιλήσαμε ήδη και οι οποίοι συγγενεύουν μάλλον με το πρώτο είδος παρά με το δεύτερο – για να μην πω πως συνήθως πρόκειται για κάποιο είδος φομενταλιστικού αθεϊσμού, σαν αυτό του Dawkins. Αιτία του φαινομένου υπήρξε κυρίως η απρόσμενη αναβίωση της θρησκευτικότητας κατά την τελευταία τριακονταετία, παντού σχεδόν στον κόσμο. Μαζί με την πτώση της αξιοπιστίας του αθεϊσμού λόγω της ακατάσχετης φονικότητάς του, η μετά το πολλαπλό υπαρξιακό αδιέξοδο της μετανεωτερικής συνθήκης αναβιώσασα θρησκευτικότητα αναδύθηκε πλήρης νοήματος ξανά, αν και οι σκληρυμμένοι ασκοί του ευρωπαϊκού στοχασμού δεν μπορούν πάντοτε να βαστάσουν τον αναβράζοντα νέον οίνο…

Οι τρόμοι του προσώπου και τα βάσανα του έρωτα. Απόσπασμα από το 3ο Κεφάλαιο. π. Νικόλαος Λουδοβίκος

http://www.constantinosa.gr/index.php?o ... 9&Itemid=9

εγω δεν καταλαβα αυτο το κομματι γιατι πολυ απλα δεν εχω διαβασει νιτσε, Heidegger, Dawkins ή Wittgestein παρα μονο Καμυ. Δηλαδη αυτο το κομματι απευθυνεται σε λιγους δε γινεται να το καταλαβει ο καθενας!

Εχοντας διαβασει πολυ Καμύ ξερω οτι απλως εβλεπε το Θεό σα τιμωρό, με τη δυτικη αντιληψη, οπου ολα τα κανει ο Θεος και καταργειται η ελευθερη βουληση του ανθρωπου ο οποιος απλως πραττει ετσι ωστε να εκπληρωθουν οι προφητειες. Αυτη η αντιληψη αυτοματως οδηγει οποιονδηποτε εξυπνο ανθρωπο σε αρνηση ενος τετοιου Θεου και σε αδιεξοδο.
Προφανως ο Καμύ δεν ειχε την τυχη να βιωσει την ορθοδοξια. και βλεπεις στο εργο του οτι ενω "πιανει" πολυ καλα το φοβερο παθος του εγωισμου και ποσο καταρρακωνει και αποτελειωνει, αποσαρθρωνει τον ανθρωπο (ειδικα στο βιβλιο του "η πτωση" αλλα και στον "ξενο"), ο καημενος ο Καμυ δε βρισκει καμια διεξοδο και οι ηρωες του αυτοκαταστρεφονται. Σε αυτα τα βιβλια του βλεπεις στην ουσια το φοβερο μαρτυριο της κολασης που ζει απο τωρα ο αθεος ειτε αποκτωντας επιγνωση του εγωκεντρισμου του (στην πτωση) ειτε ζωντας αποξενωμενος απο τον περιβαλλοντα κοσμο οπου ολα φανταζουν παραλογα και ματαια εμπρος στο φασμα του κοινου θανατου για ολους. Βλεπεις οτι η πιστη ανυπαρξιας της αθανασιας καταστα αυτοματα την αξια της ανθρωπινης ζωης μηδαμινη ή όχι μεγαλυτερης αξιας απο ενα ποτηρι νερο ή από τη ζωή ενός σκύλου και ακριβως λογω του τετελεσμενου της ανθρωπινης υπαρξης το εγω γινεται Θεός!
ακομη και διαβαζοντας αθεους ανακαλυπτεις το Θεό, απο την αναποδη που λενε.

για μενα ειναι πολυ διαφορετικο να εισαι αθεος ενω εχεις αντιληψη της ορθοδοξης πιστης και τελειως διαφορετικο να εισαι αθεος μη εχοντας ιδεα για την ορθοδοξια. Ο πρωτος βασανιζεται εσωτερικα απο την επιγνωση οτι αρνειται τον Πατερα Του που τον αγαπαει και τον περιμενει, την Αγαπη, ο δευτερος βασανιζεται απο τη λανθασμενη ιδεα του περι πεπερασμενου της ψυχης του μη βρισκοντας αναπαυση σε μια πιστη ενος τιμωρου αδικου Θεου.

[constantinosa.gr]

Ο αθεισμός της νύχτας, είναι πιο γόνιμος, εγώ θα έλεγα μακάρι να υπήρχε. Διότι δεν είναι βλακώδης αθεισμός, ούτε στηρίζεται η απόρριψη του Θεού εξαιτίας των αντίθετων επιθυμιών. Δυστυχώς τέτοιος αθεισμός σπανίως συναντάται, όπως ο συγγραφέας τονίζει.

[ψυχουλα]

Ο αθεισμός της νύχτας, είναι πιο γόνιμος, εγώ θα έλεγα μακάρι να υπήρχε. Διότι δεν είναι βλακώδης αθεισμός, ούτε στηρίζεται η απόρριψη του Θεού εξαιτίας των αντίθετων επιθυμιών. Δυστυχώς τέτοιος αθεισμός σπανίως συναντάται, όπως ο συγγραφέας τονίζει.

μπορεις να εξηγησεις με δυο απλα λογια τι εννοειται με τη φραση αθεισμος της νυχτας;

[constantinosa.gr]

Τώρα με βάζετε σε σκέψεις. Μήπως δεν έχω καταλάβει ούτε εγώ; Νομίζω ψυχούλα με απλά λόγια θα έλεγα είναι ο άνθρωπος που πονάει, που διψάει , που τον ενδιαφέρει αν υπαρχει Θεός. Αλλά δεν τον έχει βρεί. Νομίζει οτι δεν υπάρχει. Αυτόν τον αθεισμό τον βίωσε έντονα ο
π. Σεραφείμ Ρόουζ.

Συμπληρώνω άλλη μια ωραία παράγραφο απο το βιβλίο.

Συνεπώς κάθε εκκοσμικευμένη θεολογική αδολεσχία είναι τελικά στην πράξη άθεη στο βαθμό που θέλει την αλήθεια του Θεού μόνον στα όρια της δικής μου προαποφασισμένης ως προς το περιεχόμενο της αυτοεπλήθευσης - όχι δηλαδή ως άνοιγμα αλλά ως κλείσιμο στο (απόλυτο) Εγώ.

[dionysisgr]

Kαλα ολα αυτα που εχεις τοποθετησει,
αγαπητε orthodox_grnet,
αλλα δυσκολευομαι να κατανοησω, ομολογω, o αθλιος,
ποιο ειναι το σημειο προβληματισμου,
και που θελεις να φτασεις με αυτο το θεμα.

Τι θες να μας πεις και τι θες να βγαλεις απο αυτα; Ποιος γονιμος διαλογος μπορει να προκυψει εκ του θεματος αυτου;

Βοηθησε μας..

Να σημειωσω παντως οτι ο π.Νικολαος Λουδοβικος, εχει να πει πραγματα ακρως ωφελιμα, και διαφωτιστικα,
σε οποιον μπει στον ευχαριστο κοπο να διαβασει βιβλια του, και ακουσει ομιλιες του.