Πνευματικές νουθεσίες για την προσευχή

[xenos]

Βρήκα ένα καταπληκτικό (κατά τη γνώμη μου) κείμενο για την προσευχή και ήθελα να το μοιραστώ μαζί σας. Το βρήκα στην παρακάτω (γνωστή)ιστοσελίδα http://www.pigizois.gr/index2.htm στην στήλη "Ανανεώσεις" για όποιον ενδιαφέρετε να διαβάσει περισσότερα.


ΣΤΑΡΕΤΣ ΣΑΜΨΩΝ

ΣΥΖΗΤΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΜΕ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΑ ΤΟΥ ΤΕΚΝΑ

2. Θεογνωσία και δικαίωση

1. Ή προσευχή φέρνει την θεογνωσία.

Την θεογνωσία δεν την βρίσκαμε στα βιβλία με το διάβασμα, αλλά με την προσευχή? με τα δάκρυα? με τους στεναγμούς? με τις πολύ σύντομες και πολύ μικρές προσευχές.
Ό επίσκοπος Θεοφάνης ήταν ένας υπέροχος παιδαγωγός. Αυτός λοιπόν υποστηρίζει την έξης ορθή παιδαγωγική αρχή: πρέπει να μάθομε τους ανθρώπους να προσεύχονται όχι μόνο με τον νου τους, αλλά και με όλες τους τις φλέβες. Ναι, πρέπει να μάθομε να προσευχώμεθα με όλες μας τις φλέβες και με όλα μας τα κόκαλα! Ό άνθρωπος πηγαίνει στον Θεό κάνοντας μια «έξοδο» από τον εαυτό του. Μια ηρωική έξοδο.
Πάντως οι μακρές προσευχές δεν είναι ορθόδοξες. Οι ετερόδοξες ομολογίες προσεύχονται με προσευχές μακροσκελείς και διανοητικές? χωρίς την συμμετοχή της καρδιάς. Επί τρία χρόνια ήμουν υποχρεωμένος να πηγαίνω σε λατρευτικές εκδηλώσεις προτεσταντικές και λουθηρανικές, πού εγίνοντο σε γαλλική και γερμανική γλώσσα. Προσεύχονται λέγοντας κάθε φορά ότι τους έρθει! Βιβλία δεν παρακολουθούν! Ό,τι του καπνίζει του καθενός, το κάνει προσευχή! Κάτι μακρόσυρτα πράγματα, πού ανεβαίνουν σε κάτι τέτοια ύψη, πού μετά διερωτάσαι: και τώρα, πώς θα ξανακατεβεί; Ανάλογα είναι και τα κηρύγματα τους. Να διδάξεις κάποιον από αυτούς τους λουθηρανούς, προτεστάντες, και γενικά τους ετερόδοξους, να προσεύχονται ορθόδοξα; Αδύνατο!
Μόνο στην Ορθόδοξη Εκκλησία προσεύχονται οί άνθρωποι με σύντομες προσευχές: με την προσευχή του Ιησού ολόκληρη, ή μόνο με δυο λέξεις της! Αυτό είναι να κάμεις τις φλέβες και τα κόκαλα σου να προσεύχονται!


2. Ό επίσκοπος Θεοφάνης γράφει: «Προστάτευσε τον εαυτό σου με το ρολόι σου». Όπως σου όρισε ό πνευματικός σου. Σου όρισε να κάνης την πρωινή σου προσευχή επί 20 λεπτά; Είκοσι λεπτά πρέπει να στέκεσαι μπροστά στις εικόνες. Όχι για να κοιτάζεις τις εικόνες. 'Αλλά για να λέγεις επί 20 λεπτά την ίδια προσευχή. Αυτό είναι προσευχή. Αργά. Πολύ αργά. Ένα-ένα γράμμα. Για να ποτίζεται το μυαλό, ό νους


Να γιατί συμβουλεύει, κάθε άνθρωπος να έχει ένα κανόνα και να τον τηρεί! Βασιλεύ Ουράνιε, τέσσαρες φορές. Γιατί, όπως το ξέρετε, ό Θεός θέλει την καρδιά μας! Όχι προσευχές! Την καρδιά μας! Πρέπει λοιπόν να την μεταποιήσομε. Να την μετασχηματίσουμε. Να την μαλακώσομε. Να την κάνομε καρδιά πύρινη, ζεστή! Έτσι δεν είναι; Για να γίνει φλόγα. Κάρβουνο αναμμένο! Ό όσιος Σεραφείμ ήταν πραγματικά ένα κάρβουνο αναμμένο! Αυτό βέβαια τώρα δεν μπορείτε ούτε να το φανταστείτε. Στεκόταν με γυμνά τα πόδια στο χιόνι. Και γύρω του το χιόνι έλιωνε! Επειδή προσευχόταν. Γιατί ήταν μια φωτιά, πού κυριολεκτικά τα έκαιγε όλα! Αυτό είναι προσευχή. Προσευχή δεν σημαίνει άνοιξε κουβεντολόι με τον Θεό. Ή προσευχή είναι φλόγα. Μια φλόγα πού καταβροχθίζει τα πάντα. Αυτή ή φλόγα καθαρίζει. Ανακαινίζει. Ζωοποιεί. Από άρρωστο σε κάνει υγιή. Χωρίς φάρμακα. Μάθε να προσεύχεσαι. Και θα γίνεις καλά. Ή προσευχή, τον πιο καχεκτικό, άρρωστο, άβουλο άνθρωπο, τον κάνει γερό, δυνατό, υγιή, ανθεκτικό, ενεργητικό. Μόνο ή προσευχή. Μόνο αυτή. Ή προσευχή πού βγαίνει από καρδιά συντετριμμένη και τεταπεινωμένην. Εδώ έγκειται το μυστικό της προσευχής.


Όποιος δεν προσεύχεται, με πνεύμα συντετριμμένο και τεταπεινωμένο, είναι σαν να προσπαθεί να στηρίξει φασολιές σε πέτρινο τοίχο!


3. Άνομα προσευχόμαστε!

Ναι, άνομα προσευχόμαστε, όταν προσευχόμαστε σε κατάσταση ταραχής. Το αισθανόμαστε, ότι είναι τολμηρό αυτό πού ζητάμε- και όμως το ζητάμε! Έχομε χρέος να λέμε: «Γενηθήτω το θέλημα Σου»! Σε όλα? Σε όλα. Σε όλα «γενηθήτω το θέλημα Σου»! Μα τα λόγια αυτά δεν μας αρέσουν!
Γιατί; Γιατί δεν έχομε ταπείνωση. Γιατί δεν έχομε υπακοή. Όταν λοιπόν προσευχόμαστε σ' αυτή την κατάσταση, ή κατάσταση μας δεν είναι δυνατό να μας αφήσει να αισθανθούμε στην προσευχή, ούτε χαρά, ούτε ησυχία. Αυτό είναι το βαρόμετρο της προσευχής. Βαρόμετρο της εισάκουσης των αιτημάτων μας είναι ή ειρηνικότης, ή ησυχία, ή ήρεμη χαρά. Και όταν τέτοια ήσυχη χαρά δεν υπάρχει στην ψυχή μας, ή προσευχή μας είναι άνομη. Γιατί και ή θλίψη, ακόμη και ή θλίψη, μπορεί να είναι νόμιμη, καλή προϋπόθεση προσευχής, όταν βέβαια δεν έχει την σκιά της ειδωλολατρικής έλλειψης ελπίδας.
Είμεθα βέβαια άνθρωποι. Μερικές φορές ή λύπη μας δεν θεραπεύεται. Ούτε και όταν την προσφέρομαι στον Θεό με την προσευχή. Πάντως το καλλίτερο είναι να προσπαθούμε, να γκρεμίσομε αυτόν τον τοίχο, και να διαλύσομε αυτό το σύννεφο, της θλίψης, με
την προσευχή του Ιησού? και με τις εξίσου καρδιακές ευχές στην Παναγία: «Πολυεύσπλαχνε Δέσποινα, Παναγία, Πανάμωμε Παρθένε, Θεοτόκε Μαρία, Μητέρα σου Κυρίου, μη βδελύξη με, μη απόρριψης με, μη εγκαταλείπεις με. Γενού αντιλήπτωρ μου. Πρέσβευε. Εισάκουσόν μου, Βοήθει μοι. Βοήθει μοι. Συγχώρησόν μοι. Συγχώρησόν μοι». Κουραστική είναι η προσευχή αυτή. Μα την νικάει την λύπη.

Να την επαναλαμβάνεις, όσο πιο πολλές φορές μπορείς:

Γενηθήτω το θέλημα σου. Σε όλα. Σε όλα. Σε όλα.

Ναι, όπως και νάχουν τα πράγματα:

Γενηθήτω το θέλημα Σου. Σε όλα. Σε όλα. Σε όλα.



4. Ερώτηση: Πως μπορούμε να συμβιβάσομε την προσευχή του Ιησού με τις ιερές ακολουθίες;



Απάντηση: Είναι πολύ σοβαρό το θέμα αυτό. Και πρώτον. Σε καμία περίπτωση δεν επιτρέπεται να καταντήσομε να λέμε την ευχή μηχανικά. Λέγοντας την πρέπει να κλαίμε. Και να μην ανήσυχης, αν τότε δεν ακούς τα άσματα και τα λόγια των Ιερών ακολουθιών. Οπωσδήποτε όμως πρέπει να γίνει το εξής: Να γίνεται ταυτόχρονα δυο ειδών έργο: Τα αυτιά να ακούουν τα άσματα και τα διαβάσματα (συμμετοχή του εγκεφάλου), ενώ ή καρδιά θα κλαίει και θα στενάζει με την ευχή. Πρέπει να ανακατευτούν. Να γίνουν τα δύο ένα!

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ. ΣΤΑΡΕΤΣ ΣΑΜΨΩΝ Ο ΕΚΔΟΣΗ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΗΣ ΝΙΚΟΠΟΛΕΩΣ. ΕΚΔΟΣΗ Γ. ΠΡΕΒΕΖΑ 1995

[xenos]

Και η συνέχεια... είναι λίγο μεγάλα τα πόστ αλλά δεν είχα την δυνατότητα να δώσω απευθείας το λίνκ. Νομίζω πάντως πως αξίζουν τον κόπο.

ΣΤΑΡΕΤΣ ΣΑΜΨΩΝ

ΣΥΖΗΤΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΜΕ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΑ ΤΟΥ ΤΕΚΝΑ

Οι Προϋποθέσεις της προσευχής.

Διερωτηθήκατε ποτέ: «Γιατί σήμερα, μόλις σηκώθηκα από τον ύπνο, δεν είχα όρεξη να προσευχηθώ;

Το κεφάλι μου ήταν ήρεμο. Ή σκέψη εντελώς διαυγής. Το σώμα μου ξεκούραστο. Τίποτε δεν με πονούσε!... Γιατί λοιπόν δεν είχα όρεξη για προσευχή; Γιατί μου ήταν βαρύ να κάτσω να προσευχηθώ; Γιατί μετά από εφτά και πλέον ώρες ύπνο, είναι ακόμη μέσα μου θρονιασμένη ή πολυαγαπημένη μου ακηδία, ή ανορεξία για τα πνευματικά; Τι μου φταίει; Όχι ή οκνηρία μου»;
Ασφαλώς όχι. Κάπου άλλου πρέπει να αναζητήσομε την αιτία!

Ερώτηση: Δηλαδή δεν είναι ζήτημα μόνο οκνηρίας και τεμπελιάς; Υπάρχει και κάτι άλλο;

Απάντηση: Στην περίπτωση αυτή ή τεμπελιά δεν παίζει σημαντικό ρόλο. Κύρια σημασία έχουν οι νύξεις της συνείδησης. Φταίει το ότι δεν είναι καθαρή ή καρδιά. Γιατί από αυτήν βγαίνουν όλα τα κακά. Με άλλα λόγια: Καλά θα κάμεις: Να κάτσεις στο τραπεζάκι σου. Να πάρεις χαρτί και μολύβι. Και να προσπαθήσεις να θυμηθείς, Τι σου συνέβη. Τι κακό είπες χθες, το πρωί ή το βράδυ. Τι κακό διανοήθηκες. Και πιο πολύ, Τι κακό εξακολουθεί να σε απασχολεί ακόμη. Άμα αυτό το κάμεις, θα το βρεις, Τι είναι εκείνο πού σε κάνει να χάνεις την ικανότητα και το δικαίωμα να προσευχηθείς! Μη το ξεχνάς αυτό ποτέ! Ικανότητα και δικαίωμα προσευχής! Έτσι; Γιατί πολλές φορές έχομε την ικανότητα, αλλά δεν έχομε το δικαίωμα! Και δεν το έχομε, όταν κάποιον δεν θέλομε να τον συγχωρήσομε. Και όταν δεν κάνομε καμιά προσπάθεια να τον συγχωρήσομε. Γιατί; Μα απλούστατα, γιατί είμαστε μνησίκακοι!

Ερώτηση: Και λοιπόν; Σ' αυτή την περίπτωση δεν πρέπει να προσευχηθούμε, όταν έχομε την ικανότητα, αλλά δεν έχομε το δικαίωμα;

Απάντηση: Αυτό πού λες είναι λάθος. Άμα έχεις την ικανότητα, αλλά αισθάνεσαι πώς δεν έχεις το δικαίωμα να προσευχηθείς, γράφε το στην εξομολόγηση σου. Αυτό πού γράφεις στο χαρτάκι σου, πού προορίζεται για τον πνευματικό σου, το γράφεις στον Θεό. Και έτσι μόλις το γράψεις, αποκτάς αμέσως το δικαίωμα να προσευχηθείς. Και αρχίζει να τελείται μέσα σου ένα μυστήριο. Πρώτ' απ' όλα, με την ενέργεια σου αυτή επεσήμανες το λάθος σου, έκανες αυτομεμψία. Έτσι δεν είναι; Διετύπωσες τον πόθο σου να προσφέρεις στον Θεό την μετάνοια σου. Έτσι δεν είναι; Τον πόθο σου να ταπείνωσης τον εαυτό σου ενώπιον ενός ανθρώπου, για να λαβής την άφεση. Έτσι δεν είναι; Με άλλα λόγια, μ' αυτά πού γράφεις, δηλώνεις ότι έχεις κάμει στόχο σου να καταδικάσεις την αμαρτία σου! Και έτσι αρχίζεις να διαβάζεις! Λάθος. Όχι «να διαβάζεις». «Να προσεύχεσαι»? «να στενάζεις εν μετάνοια». Και έτσι επισημοποιείς το χαρτάκι σου.
Αυτή είναι ή ψυχολογία της κοινωνίας με τον Θεό.
Όταν όμως ξέρομε, ότι προσβάλαμε ή πικράναμε κάποιον, και ξέρουμε ότι εκείνος σαν προσβεβλημένος δεν μπορεί να προσευχηθεί, αν δεν βρει τον τρόπο να αποκατασταθεί, να δικαιωθεί, να συνεξηγηθή, - δεν θα πρέπει να κάμουμε κάτι για να μπόρεση και εκείνος να προσευχηθεί; Έτσι δεν είναι; Αυτός σε μια τέτοια κατάσταση βρίσκεται στο σκοτάδι. Έτσι δεν είναι; Για σήμερα δεν είναι χριστιανός! Έτσι δεν είναι; Τον άφησε ό άγγελος του φύλακας. Έτσι δεν είναι; Μα για όλα αυτά φταίω εγώ! Είναι αυτό χριστιανισμός; Τι έχει παραβιασθεί; Ό νόμος της αγάπης! Έτσι δεν είναι; Ναι! Ό νόμος της αγάπης!

Έ, λοιπόν!

Κανενός είδους άσκηση, ούτε νηστεία, ούτε ελεημοσύνη, ούτε ή σπλαχνική καρδιά, ούτε οι θείες λειτουργίες, ωφελούν! Οφείλεις: να συνδιαλλαγής με τον Θεό? να συνειδητοποίησης και να κατακρίνεις την αμαρτία σου? να το κάμεις πόθο σου? και στην πρώτη κατάλληλη ευκαιρία, όσο το δυνατό πιο γρήγορα, να σπεύσεις να ζήτησης συγχώρεση. Να γιατί ό υπερήφανος δύσκολα συμφιλιώνεται με τον Θεό. Γιατί δεν μπορεί να ειπεί το? «Συγχώρεσέ με»! Σε ποιόν; Σε ένα άνθρωπο. Σε ένα όμοιο του! Και έτσι μένομε καρφωμένοι στο κακό! Μένομε σε μια άξια για θρήνους και μοιρολόγια εγωπάθεια!


Όλων των κακών αιτία είναι ή φιλαυτία. Και γι αυτό από την στάση μας απέναντι της εξαρτάται, και ή αιώνια ζωή και ή αιώνια σωτηρία μας. Για αυτό οι άγιοι πατέρες λένε, ότι όπου δεν υπάρχει ταπείνωση, δεν υπάρχει σωτηρία. Ας νηστεύει πολύ. Ας προσεύχεται πολύ. Ας διαβάζει το ψαλτήρι, παρακλήσεις, χαιρετισμούς. Τίποτε δεν θα τον ωφελήσουν. Έστω και αν φοράει κουρέλια? έστω και αν κοιμάται στο πάτωμα. Δεν θα τον ωφελήσουν! Θα είναι απλώς μια εκδήλωση φανατισμού.

Ό Κύριος μας μας έδωκε νόμο: τις εντολές των μακαρισμών! Ή μήπως δεν είναι νόμος; Σ' αυτούς δεν μας λέγει: να νηστεύεις? να φοράς ράκη? να έχεις ψείρες? να μη πλένεσαι? να αλλάζεις μια φορά τον χρόνο! Πουθενά δεν είναι εκεί γραμμένο κάτι τέτοιο! Μα ούτε και να ασπάζεσαι τις εικόνες- να ανάβεις κανδήλια και κεριά...

Τι λένε οι μακαρισμοί;

Μακάριοι οι ελεήμονες.

Μακάριοι οι καθαροί τη καρδία.

Μακάριοι οι πτωχοί τω πνεύματι.

Έτσι δεν είναι; Μακάριοι οί καθαροί τη καρδία? αξίζει να το προσέξει κανείς, ότι ό μακαρισμός αυτός τα περιέχει όλα. Και το πρώτο. Και το δεύτερο. Και το τρίτο! ... «Οί καθαροί» και - κυρίως - «οί πτωχοί τω πνεύματι». Δεν πρόκειται για καθαρότητα σωματική. Καθόλου! 'Αλλά για καθαρότητα καρδιάς. Έχεις το δικαίωμα να προσεύχεσαι; Τους αγαπάς όλους; Τους έχει συγχωρήσει όλους; Αυτή είναι ή καθαρή καρδιά. Μα αν είσαι πονηρός, αν έχεις πονηρή καρδιά, με κανένα τρόπο δεν θα μπόρεσης να προσευχηθείς. Γιατί είσαι εχθρός του Θεού. Και φίλος του διαβόλου.

Ερώτηση: Μερικές φορές ό άνθρωπος έχει την γνώμη, ότι τους αγαπάει όλους! Μα αν τον εξετάσομε βαθιά, αν τον «ξεσκονίσομε», θα ιδούμε ότι δεν αγαπάει κανένα!...

Απάντηση: Του φαίνεται από την φιλαυτία του, από την υπερηφάνεια του, από την γνώμη του για τον εαυτό του, από το μεγάλο «εγώ» του.

Ερώτηση: Πώς εξηγείται αυτό ψυχολογικά; Γιατί το βλέπεις, ότι αυτός πιστεύει, πώς τους αγαπάει όλους!....

Απάντηση: Ξέρεις, ποιο είναι το μυστικό της υποθέσεως; Πολύ απλό πράγμα! Ό άνθρωπος αυτός δεν έχει καθόλου διάθεση θυσίας.

Να μην έχετε στην καρδία σας το Εγώ... Ούτε σαν οδηγό, ούτε σαν υποβολέα... Αυτή είναι ή αρχή της ταπείνωσης, πού είναι ή ταπείνωση της καρδιάς. Χωρίς αυτό το σπάσιμο της εγωκεντρικότητας δεν είναι καν δυνατό, όχι να γίνει λόγος για ταπείνωση, αλλά ούτε να συλλάβομε το νόημα της!

Ή μετριοφροσύνη είναι κατά κανόνα αλληλένδετη με την σωφροσύνη. Έτσι δεν είναι; Εκείνος πού δεν είναι μετριοπαθής και σώφρων, δεν είναι δυνατό να είναι ταπεινός. Μπορεί να είναι στο βάθος υπερόπτης! Γι' αυτό ή ταπείνωση είναι κατά κανόνα αλληλένδετη με την ορθή εξωτερική συμπεριφορά, την σωφροσύνη! Να μη κάνης τον δάσκαλο σε κανένα. Μη διδάσκεις κανένα! Μην υπαγορεύεις! Μη διορθώνεις! Μη διορθώνεσαι (για να κάνης καλή εντύπωση)!...
Να αυτό είναι το πιο σύντομο μονοπάτι, πού οδηγεί στην ταπείνωση. Ή ταπείνωση της καρδιάς! Ή όχι; Να το καταλαβαίνω, πώς δεν είμαι παρά μια μύγα! Εκείνος πού καταφρονεί αυτές τίς εκδηλώσεις της μετριοπάθειας, δεν έχει καμιά σχέση με την ταπείνωση.

Και όποιος δεν έχει ταπείνωση, δεν έχει καμιά ελπίδα σωτηρίας. Μόνο με το έλεος του Θεού μπορεί να σωθεί!...

Πα μας το νόημα της ζωής και ό σκοπός της ζωής είναι το 'ίδιο πράγμα. Ή επίγεια ζωή μας είναι πολύ βραχεία. Και συνεπώς δεν μπορεί να έχει κανένα νόημα. Ή όχι; Στο σημείο αυτό ό χριστιανικός κόσμος διαφέρει πολύ από τον ειδωλολατρικό. Όποιος έχει επίγεια ευτυχία επάνω στην γη, καταλήγει στο νεκροταφείο σαν παράφρων.

Ερώτηση: Πώς πρέπει να εννοήσομε τα λόγια: «μη διορθώνεις» και «μη διορθώνεσαι»;

Απάντηση: «Να διορθώνεσαι», όταν τύχη να ειπείς κάτι το άσχημο, κάτι το ανακριβές... «Να διορθώνεσαι» κι ας σκέπτονται μερικοί, όπως θέλουν, για σένα. Είτε σκέπτονται για σένα καλά, είτε άσχημα, να μη σε απασχολεί! Βέβαια το «να μη διορθώνεσαι», είναι μια αρετή αρκετά δύσκολη και περίπλοκη.

Πάντως εκείνος πού «διορθώνεται» (νια να προκαλεί καλή εντύπωση στους άλλους) δεν έχει ταπείνωση. Γιατί «διορθώνω τον εαυτό μου» για να προκαλώ καλή εντύπωση, σημαίνει τρέμω μη με κρίνουν, μη σκεφθούν και ει
πούν νια μένα κάτι κακό. Έτσι δεν είναι; Και γι' αυτό διορθώνομαι!

Έ λοιπόν, το πρώτο, το πιο σύντομο μονοπατάκι, για να φθάσομε στην ταπείνωση, είναι το να μη «διορθωνόμαστε»! Αυτή είναι ή ταπείνωση της καρδιάς... Και ή ταπείνωση της καρδιάς θα γέννηση στην ταπείνωση του φρονήματος, την ταπεινοφροσύνη. Ή όχι; Γιατί χωρίς την ταπείνωση της καρδιάς, - ή ταπεινοφροσύνη, ή ταπείνωση του νου, του φρονήματος, είναι εντελώς αδιανόητη!...

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ. ΣΤΑΡΕΤΣ ΣΑΜΨΩΝ Ο ΕΚΔΟΣΗ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΗΣ ΝΙΚΟΠΟΛΕΩΣ. ΕΚΔΟΣΗ Γ. ΠΡΕΒΕΖΑ 1995

[Domna]

"Ό επίσκοπος Θεοφάνης γράφει: «Προστάτευσε τον εαυτό σου με το ρολόι σου». Όπως σου όρισε ό πνευματικός σου. Σου όρισε να κάνης την πρωινή σου προσευχή επί 20 λεπτά; Είκοσι λεπτά πρέπει να στέκεσαι μπροστά στις εικόνες. Όχι για να κοιτάζεις τις εικόνες. 'Αλλά για να λέγεις επί 20 λεπτά την ίδια προσευχή. Αυτό είναι προσευχή. Αργά. Πολύ αργά. Ένα-ένα γράμμα. Για να ποτίζεται το μυαλό, ό νους
Να γιατί συμβουλεύει, κάθε άνθρωπος να έχει ένα κανόνα και να τον τηρεί!

Βασιλεύ Ουράνιε, τέσσερεις φορές. Γιατί, όπως το ξέρετε, ό Θεός θέλει την καρδιά μας!

Όχι προσευχές! Την καρδιά μας! Πρέπει λοιπόν να την μεταποιήσομε. Να την μετασχηματίσουμε. Να την μαλακώσομε. Να την κάνομε καρδιά πύρινη, ζεστή!
Έτσι δεν είναι; Για να γίνει φλόγα. Κάρβουνο αναμμένο!
.
Ό όσιος Σεραφείμ ήταν πραγματικά ένα κάρβουνο αναμμένο! Αυτό βέβαια τώρα δεν μπορείτε ούτε να το φανταστείτε. Στεκόταν με γυμνά τα πόδια στο χιόνι. Και γύρω του το χιόνι έλιωνε! Επειδή προσευχόταν. Γιατί ήταν μια φωτιά, πού κυριολεκτικά τα έκαιγε όλα! Αυτό είναι προσευχή.

Προσευχή δεν σημαίνει άνοιξε κουβεντολόι με τον Θεό. Ή προσευχή είναι φλόγα. Μια φλόγα πού καταβροχθίζει τα πάντα. Αυτή ή φλόγα καθαρίζει. Ανακαινίζει. Ζωοποιεί. Από άρρωστο σε κάνει υγιή. Χωρίς φάρμακα.
Μάθε να προσεύχεσαι. Και θα γίνεις καλά. Ή προσευχή, τον πιο καχεκτικό, άρρωστο, άβουλο άνθρωπο, τον κάνει γερό, δυνατό, υγιή, ανθεκτικό, ενεργητικό. Μόνο ή προσευχή. Μόνο αυτή. .
Ή προσευχή πού βγαίνει από καρδιά συντετριμμένη και τεταπεινωμένην. Εδώ έγκειται το μυστικό της προσευχής.
Όποιος δεν προσεύχεται, με πνεύμα συντετριμμένο και τεταπεινωμένο, είναι σαν να προσπαθεί να στηρίξει φασολιές σε πέτρινο τοίχο!
.
Ας μην προσευχόμαστε άνομα !
Ναι, άνομα προσευχόμαστε, όταν προσευχόμαστε σε κατάσταση ταραχής. Το αισθανόμαστε, ότι είναι τολμηρό αυτό πού ζητάμε- και όμως το ζητάμε!

Έχομε χρέος να λέμε:
«Γενηθήτω το θέλημα Σου»!
Σε όλα Σε όλα. Σε όλα «γενηθήτω το θέλημα Σου»!
Μα τα λόγια αυτά δεν μας αρέσουν! Γιατί; Γιατί δεν έχομε ταπείνωση. Γιατί δεν έχομε υπακοή.
Όταν λοιπόν προσευχόμαστε σ' αυτή την κατάσταση, ή κατάσταση μας δεν είναι δυνατό να μας αφήσει να αισθανθούμε στην προσευχή, ούτε χαρά, ούτε ησυχία. Αυτό είναι το βαρόμετρο της προσευχής. Βαρόμετρο της εισάκουσης των αιτημάτων μας είναι ή ειρηνικότης, ή ησυχία, ή ήρεμη χαρά. Και όταν τέτοια ήσυχη χαρά δεν υπάρχει στην ψυχή μας, ή προσευχή μας είναι άνομη. Γιατί και ή θλίψη, ακόμη και ή θλίψη, μπορεί να είναι νόμιμη, καλή προϋπόθεση προσευχής, όταν βέβαια δεν έχει την σκιά της ειδωλολατρικής έλλειψης ελπίδας. Είμεθα βέβαια άνθρωποι. Μερικές φορές ή λύπη μας δεν θεραπεύεται. Ούτε και όταν την προσφέρομαι στον Θεό με την προσευχή.

Πάντως το καλύτερο είναι να προσπαθούμε, να γκρεμίσομε αυτόν τον τοίχο, και να διαλύσομε αυτό το σύννεφο, της θλίψης, μετην προσευχή του Ιησού και με τις εξίσου καρδιακές ευχές στην Παναγία:

«Πολυεύσπλαχνε Δέσποινα, Παναγία, Πανάμωμε Παρθένε,
Θεοτόκε Μαρία, Μητέρα σου Κυρίου, μη βδελύξη με, μη απόρριψης με,
μη εγκαταλείπεις με. Γενού αντιλήπτωρ μου.
Πρέσβευε. Εισάκουσόν μου, Βοήθει μοι. Βοήθει μοι.
Συγχώρησόν μοι. Συγχώρησόν μοι».
.
Κουραστική είναι η προσευχή αυτή. Μα την νικάει την λύπη.
Να την επαναλαμβάνεις, όσο πιο πολλές φορές μπορείς:

Και να λες και την Ευχή , αδιάλειπτα .
" Κύριε Ιησού Χριστέ , ελέησόν με ."
.
Και στο τέλος να λες
Γενηθήτω το θέλημα σου. Σε όλα. Σε όλα. Σε όλα.
Ναι, όπως και νάχουν τα πράγματα:
Γενηθήτω το θέλημα Σου. Σε όλα. Σε όλα. Σε όλα ! "


Στάρετς Σαμψών
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ. ΣΤΑΡΕΤΣ ΣΑΜΨΩΝ
ΕΚΔΟΣΗ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΗΣ ΝΙΚΟΠΟΛΕΩΣ.
ΕΚΔΟΣΗ Γ. ΠΡΕΒΕΖΑ 1995


http://odevontas.blogspot.com/2010/08/blog-post_20.html

[Captain Yiannis]

Μέσα στο βιβλίο του Meyendorff "Αγιος Γρηγόριος Ο Παλαμάς"(σελ.29) , και σχετικά με την προσευχή αναφέρει μεταξύ άλλων τα παρακάτω ,

<Όταν προσεύχεσαι μην εικονοποιείς την Θεότητα μέσα σου ,
μην αφήσεις το νού σου να υποκύψει στην εντύπωση καμιάς μορφής .
Αλλά προχώρα από άυλο σε άυλο και θα εννοήσεις.>

Αν είναι ευλογημένο
Ποιά είναι η γνώμη σας, ειδικότερα και αναφορικά με τις εικόνες , τις οποίες βέβαια έχουμε εμείς οι Ορθόδοξοι?
Αντιλαμβάνομαι βέβαια το πνεύμα του συγγραφέα σχετικά με την Αγία Τριάδα..

[Andreasmas]

Οι εικόνες είναι τα βιβλία των αγραμμάτων .
Οι εικόνες προσπαθούν να προσεγγίσουν το θείο ,αλλά και πάλι είναι δύσκολο, είναι αδύνατο,το φθαρτό αδυνατεί ν` απεικονίζει το άφθαρτο και άυλο.
Μου αρέσουν οι εικόνες ,μου αρέσουν όσο τίποτε άλλο που έχω στο σπίτι ,στο αυτοκίνητο ,παντού.
Εμπνέουν δύναμη ,χαρά ,ελπίδα ,θάρρος ,Ζωή ..είναι ανεξάντλητες πηγές του ζώντος ύδατος μέσα σε μια κοινωνία της ερήμου, του πόνου του ...Θανάτου,
Ναι,οι εικόνες είναι βιβλία των αγραμμάτων και αγράμματοι και γυμνοί πνευματικά οφείλουμε αισθόμαστε όλοι μας .
Αρέσει αυτή η φτώχια ,αρέσει αυτή η κένωση του εγώ ,αρέσει γιατί έρχεται η πλήρωσή του από το θείο.

[angieholi]

Μέσα στο βιβλίο του Meyendorff "Αγιος Γρηγόριος Ο Παλαμάς"(σελ.29) , και σχετικά με την προσευχή αναφέρει μεταξύ άλλων τα παρακάτω ,

<Όταν προσεύχεσαι μην εικονοποιείς την Θεότητα μέσα σου ,
μην αφήσεις το νού σου να υποκύψει στην εντύπωση καμιάς μορφής .
Αλλά προχώρα από άυλο σε άυλο και θα εννοήσεις.>

Αν είναι ευλογημένο
Ποιά είναι η γνώμη σας, ειδικότερα και αναφορικά με τις εικόνες , τις οποίες βέβαια έχουμε εμείς οι Ορθόδοξοι?
Αντιλαμβάνομαι βέβαια το πνεύμα του συγγραφέα σχετικά με την Αγία Τριάδα..

κ. Γιάννη έχω την εντύπωση ότι το κείμενο που παραθέσατε εννοεί, να μην φέρνουμε εικόνες την ώρα που προσευχόμαστε,
δηλαδή να μην χρησιμοποιούμε την φαντασία μας και να μην προσπαθούμε να δημιουργήσουμε εικόνες μέσα στο μυαλό μας.

Διότι οι Πάτερες λένε, ότι η φαντασία είναι η "γέφυρα του διαβόλου" και
καμιά αμαρτία δεν περνά από τον νου και την αίσθηση παρά μόνο από την γέφυρα της φαντασίας.
(αυτό το βρήκα εδώ: http://www.pigizois.net/pneumatikoi_log ... laikon.htm )

Εσείς ρωτάτε για τις εικόνες, όμως αν κατάλαβα σωστά, εννοείτε για τις εικόνες που έχουμε στην Εκκλησία ή στα σπίτια μας και τις ασπαζόμαστε.
Επομένως, άλλο το κείμενο και άλλο η απορία σας, σωστά κατάλαβα;
Διότι νομίζω ότι πρόκειται για 2 διαφορετικά πράγματα. Τι ακριβώς εννοείτε, εσείς λοιπόν;

[dionysisgr]

Μέσα στο βιβλίο του Meyendorff "Αγιος Γρηγόριος Ο Παλαμάς"(σελ.29) , και σχετικά με την προσευχή αναφέρει μεταξύ άλλων τα παρακάτω ,
<Όταν προσεύχεσαι μην εικονοποιείς την Θεότητα μέσα σου ,
μην αφήσεις το νού σου να υποκύψει στην εντύπωση καμιάς μορφής .
Αλλά προχώρα από άυλο σε άυλο και θα εννοήσεις.>
Αν είναι ευλογημένο
Ποιά είναι η γνώμη σας, ειδικότερα και αναφορικά με τις εικόνες , τις οποίες βέβαια έχουμε εμείς οι Ορθόδοξοι?
Αντιλαμβάνομαι βέβαια το πνεύμα του συγγραφέα σχετικά με την Αγία Τριάδα..

Σεβαστε Kαπετανιε Ιωαννη, ο Μεγιεντορφ, δεν εννοει βεβαια αυτο,
το οποιο εκφραζεις παρακατω σαν προβληματισμο.

Εκτος και εαν το εχεις εννοησει μεν ορθως, αλλα ορμωμενος απο αυτο,
εχεις καποιο λεπτο λογισμο αμφιβολιας,
αναφορικα με για την λειτουργικη χρηστικοτητα των Ιερων εικονων,
στην Ορθοδοξο Πνευματικοτητα και Παραδοση.

Αλλο θεμα ειναι αυτο ομως.
Οποτε μπορεις να το ανοιξεις σε ενα νεο θεμα, να το συζητησουμε,
δηλαδη περι των Ιερων Εικονων ο λογος.

Ομως μεχρι να το κανεις αυτο, θα ελεγα, εαν μου επιτρεπεις, στο παρον θεμα,
οτι ο Μεγιεντορφ, ερμηνευοντας τον μεγα Αγιο Γρηγοριο Παλαμα, μενει πιστος,
-πως θα μπορουσε βεβαια να κανει αλλιως-
στην μακραιωνη Πατερικη μας, παραδοση, περι Προσευχης και διαφυλαξης του Νοος,
απο καθε φαντασια και ειδωλοποιηση,
και η οποια φυσικα παραδοση, ακολουθει πιστα,
την επι απολυτου αυθεντιας και Θεϊκης εξουσιας,
ρηση του Κυριου μας οτι: «Πνεύμα ο Θεός, και τους προσκυνούντας αυτόν εν πνεύματι και αληθεία δει προσκυνείν»,
στον συγκλονιστικο διαλογο που ειχε με την Σαμαρειτιδα περι το φρεαρ του Ιακωβ.

Πραγματικα οταν προσευχομαστε, ειτε με κειμενο, ειτε με την ευχη του Κυριου,
ειτε ακομη και με δικα μας λογια,
θα πρεπει, να μην επιτρεπουμε στην φαντασια μας,
να δημιουργει στην οθονη του νοος μας,
καμμια εικονα, ειδωλο, σκηνη, αναμνηση, κατασταση..

Αυτο ειναι καθοριστικης σημασιας, να πω και ζωης και "θανατου", για την προσευχη μας.

Ουτε τον Χριστο, ουτε την Θεοτοκο, ουτε Αγιους, ουτε Αγγελους, ουτε σκηνες απο την Βιβλο,
ουτε, ουτε.. απολυτως τιποτα. Σβηστη και μαυρη, να ειναι η οθονη του νοος μας.

Γιατι ομως αυτο; Δεν βοηθα να φανταζομαστε εστω κατι ευλαβικο;
Oχι, και παλι οχι, και το εξηγουμε παρακατω..

Ο Νους μας, ως ο νοερος, οφθαλμος της ψυχης μας,
ειναι παντοδυναμος, ταχυτατος αλλα και αεικινητος,
ειναι ενας "περιφερομενος αλητης", κατα τους πατερες,
εχει ομως μεταπτωτικα, καταστει ομηρος της φαντασιας,
που ειναι και αυτη μια απο τις δυναμεις της ψυχης,
διεστραμμενη ομως μετα τον σκοτισμο απο την πτωση μας.

Ετσι η φαντασια ειναι μεν πλεον, μια δημιουργικη δυναμη του νοος,
ωστε να τον βοηθησει να ανακαλυψει πραγματα και λυσεις,
ομως ειναι και σε θεση να τον πλανα ευκολα,
και να του φερνει εικονες ενυποστατες η ανυποστατες,
παρελθοντικες η μελλοντικες, η του παροντος, η εντελως μυθικες,
και συνηθως υποβαλλομενες απο τον πονηρο, με λεπτοτατο τροπο,
σχεδον εντελως ακουσιο, και μη ελεγχομενο,
εκγλωβιζοντας τον, τον ηγεμονα νουν δηλαδη,
στο κατωτερο χοϊκο και αισθητο επιπεδο.

Και απο ηγεμονα, και πηδαλιουχο, της πορειας του,
οπως εσυ, εισαι στην θαλασσα, αγαπητε Καπετανιε,
αρχηγο ολων δηλαδη των δυναμεων της ψυχης και των εξωτερικων αισθησεων,
που πρεπει με την προσευχη, να τα συμμαζεψει,
και να απεκδυθει απο ολα τα εμπαθη νοηματα,
τα αισθητα δηλαδη, και του κοσμου αυτου, τα ερεθισματα και τις εμπειριες,
και να σταθει γυμνος και τετραχηλισμενος,
αδειος και ανευ αδημονιας,
ενωπιος ενωπιω του υπερ παντων υπερεχοντος και ακαταληπτου Νοος,
του Τρισηλιου Θεου, και Πατρος μας,
τον ποιει δουλο, και αιχμαλωτο της, και απλο ναυτη στο καραβι
παιρνοντας η ιδια το πηδαλιο και πηγαινοντας τον οπου θελει αυτη..

Και εαν δεν της αντισταθει, απο ουρανοδρομο, τον κανει.. τροχονομο,
της τρελλης κυκλοφοριας και ταχυτητος με την οποια,
του προβαλλει τις εικονες την μια μετα την αλλη.

Γιαυτο και ολοι οι Πατερες πολεμησαν και νικησαν την φαντασια,
που ειναι το κατεξοχην, πεδιο δρασης του διαβολου,
και το θεατρο των "παραστασεων" που δινει εκει καθημερινα,
συνεχως και ανυστακτως.

Και μας μεταφερουν την πολυτιμη και θεοευλογητη, εμπειρια τους,
οτι δηλαδη με απλα λογια να μην την χρησιμοποιουμε, την φαντασια,
αλλα να εξοντωνουμε, εν τη γενεσει της, την καθε εικονα της,
κατα την ωρα της προσευχης, ενωπιον του Θεου, οπου στεκομαστε ευλαβικα.

Αυτο εννοει ο Μεγιεντορφ.

Και αυτο πρεπει να εχουμε ολοι κατα νουν, οταν στεκομαστε,
για προσευχη, η οποια ειναι η τροφη της ψυχης και του νοος μας, και το οξυγονο τους,
ωστε να μην νεκρωθουν πνευματικα και απλα υπαρχουν ως σαρκα αλογη και ανοηματιστη,
ενωπιον του Κυριου και Πατρος μας εν τοις Ουρανοις.

[Captain Yiannis]

Πολύ ωραία Ανδρέα.

Αγγελική εννοώ ότι , όταν προσευχόμαστε καμιά φορά ,γεμίζει ο νούς μας με Εσταυρωμένο και Θείο πάθος .
Ππλημυρίζει η αγάπη γι’ Αυτόν , για τον ενσαρκωμένο λόγο Του , που τον γνωρίζουμε μέσο των Αγίων της εκκλησίας μας ,
και κυριαρχεί στο μυαλό μας η εικόνα Του.

Και μάλλον διαφωνώ με τον Meyendorff

[Captain Yiannis]

Διονύση , καταλαβαίνω βέβαια.
Θα έλεγα, ότι , στο τέλος της προσευχής πλέον,
έχει επιτευχθεί αυτός ο στόχος , δηλαδή , να μην προσωποποιούμε πλέον τίποτα, και τότε έρχεται η Γαλήνη.
Δόξα τω Θεώ

[Captain Yiannis]

Βέβαια παρακάτω ο Meyendorff αναφέρετε σε αυτό και λέει κατά γράμμα ,
(Επειδή τα αντιγράφω παρακαλώ συγχωρήσατε μου πιθανό λάθος στην αντιγραφή)

//Η ορθόδοξη μοναχική παράδοση λοιπόν , ήταν υποχρεωμένη να διορθώσει τον Ευάγριο σε ένα σπουδαίο σημείο. Υιοθετώντας την έννοια της αδιάλειπτης «νοεράς» προσευχής , τη μεταμόρφωσε σε «Προσευχή του Ιησού» .. . Το πρόσωπο του Χριστού δεν είναι τελικά , το μόνο κριτήριο και ο μοναδικός κανόνας της Χριστιανικής πνευματικής ζωής //

Και τα λέω αυτά , σαν προβληματισμό , γιατί σε άλλη συζήτηση , και σε σχέση με άλλο πατέρα της Εκκλησίας μας , είχαμε πει ότι
«χωρίς τον Χριστό δεν θέλω ούτε τον Θεό»


http://www.imdlibrary.gr/index.php?opti ... =component